W tym artykule (10)
- Net-billing w pięciu krokach
- RCE czy RCEm: która cena dotyczy Ciebie
- Ceny co 15 minut od 1.10.2025
- Południe kontra wieczór: liczby z 2025 i 2026 r.
- Ujemne ceny liczą się jako 0 zł
- Współczynnik 1,23 działa bez limitu czasu
- Depozyt: na co działa i jak długo
- Prosty przykład: oddać czy zużyć samemu
- Co z tego wynika dla Twojej instalacji
- Jak możemy pomóc
Jeśli Twoja fotowoltaika po raz pierwszy oddała energię do sieci 1 lipca 2024 r. lub później, rozliczasz się w net-billingu według cen RCE. Od 1 października 2025 r. ta cena zmienia się co 15 minut. W praktyce oznacza to, że ta sama kilowatogodzina jest warta inną kwotę w południe, a inną wieczorem. Poniżej wyjaśniamy zasady krok po kroku i pokazujemy prosty rachunek. Przepisy i dane podajemy według stanu na 19.10.2026.
Net-billing w pięciu krokach
Net-billing to rozliczenie wartościowe, a nie ilościowe. Nie odbierasz z sieci „swoich” kilowatogodzin. Odbierasz pieniądze, którymi płacisz za prąd kupowany później. Zasady opisują art. 4, 4b i 4c ustawy o OZE (tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 68).
- Licznik mierzy energię oddaną do sieci w każdym 15-minutowym okresie.
- Każdy okres ma swoją cenę RCE, którą publikują Polskie Sieci Elektroenergetyczne (PSE).
- Energia × cena daje wartość energii oddanej w tym okresie. Wartości z całego miesiąca się sumują.
- Suma za miesiąc jest zwiększana o współczynnik 1,23 i trafia na depozyt w kolejnym miesiącu.
- Z depozytu sprzedawca rozlicza Twój zakup energii. Najpierw wykorzystuje środki najstarsze.
RCE czy RCEm: która cena dotyczy Ciebie
| Twoja sytuacja | Cena do rozliczenia | Co możesz zmienić |
|---|---|---|
| Pierwsze oddanie energii do sieci od 1.07.2024 | RCE, czyli cena dla każdego okresu rozliczeniowego (obecnie 15 minut) | Nic, to zasada ustawowa |
| Net-billing rozpoczęty przed 1.07.2024 | RCEm, czyli cena miesięczna | Możesz raz złożyć oświadczenie o przejściu na RCE. Powrót do RCEm nie jest możliwy. |
RCEm to średnia RCE z danego miesiąca, ważona ilością energii, którą oddali prosumenci. PSE publikuje ją 11. dnia następnego miesiąca. Ten artykuł nie dotyczy starszego systemu opustów (net-metering). Instalacje przyłączone od 1.04.2022 rozliczają się w net-billingu.
Jeśli rozliczasz się według RCEm, przejście na RCE ma dwa skutki. Wartość energii zależy wtedy od godziny, w której ją oddajesz. Limit zwrotu niewykorzystanego depozytu rośnie z 20% do 30%. Decyzji nie można cofnąć, więc najpierw sprawdź, w jakich godzinach Twoja instalacja oddaje najwięcej energii.
Ceny co 15 minut od 1.10.2025
Do końca września 2025 r. cena RCE zmieniała się co godzinę. Od 1.10.2025 zmienia się co 15 minut. Dane PSE za październik 2026 r. mają 96 wartości na dobę. Dla Ciebie oznacza to jedno: liczy się nie tylko to, ile energii oddajesz, ale też kiedy.
W słoneczne dni wiele instalacji oddaje energię w tym samym czasie. Wtedy cena w sieci spada. Wieczorem słońca nie ma, popyt rośnie i cena idzie w górę. Te same zależności widać w danych PSE.
Południe kontra wieczór: liczby z 2025 i 2026 r.
Poniższe średnie są proste, wyliczone z 15-minutowych cen RCE pobranych z API PSE 19.10.2026. To nasze wyliczenia, a nie oficjalne wskaźniki PSE.
| Okres | Średnia RCE, godz. 10–15 | Średnia RCE, godz. 17–21 | Średnia z całej doby | Kwadranse z ceną ujemną |
|---|---|---|---|---|
| 2025, cały rok | 287,61 zł/MWh | 629,96 zł/MWh | 441,87 zł/MWh | 1 414 |
| 2026, od 1.01 do 20.10 | 271,09 zł/MWh | 749,58 zł/MWh | 516,14 zł/MWh | 1 329 |
W 2026 r. średnia cena wieczorna była prawie 2,8 razy wyższa od południowej. Różnica wyniosła ok. 478 zł/MWh, czyli ok. 0,48 zł na każdej kilowatogodzinie netto. W 2025 r. wieczór był ok. 2,2 razy droższy od południa.
Ceny miesięczne RCEm (wartości pierwotne PSE, zł/MWh) pokazują, że w sezonie słonecznym energia oddawana do sieci jest tańsza niż zimą:
| Miesiąc | 2025 | 2026 |
|---|---|---|
| styczeń | 480,01 | 551,96 |
| luty | 442,02 | 339,01 |
| marzec | 182,96 | 191,95 |
| kwiecień | 163,19 | 132,92 |
| maj | 216,97 | 191,37 |
| czerwiec | 136,30 | 273,20 |
| lipiec | 284,83 | 262,88 |
| sierpień | 214,68 | 294,53 |
| wrzesień | 279,71 | 345,68 |
Średnia arytmetyczna RCEm z miesięcy od kwietnia do września wyniosła 215,95 zł/MWh w 2025 r. i 250,10 zł/MWh w 2026 r.
Ujemne ceny liczą się jako 0 zł
Czasem cena RCE spada poniżej zera. Ustawa chroni prosumenta indywidualnego: ujemna cena liczy się dla niego jako 0 zł. Nie dopłacasz więc za oddawanie energii. Energia oddana w takim kwadransie nie powiększa jednak depozytu. W 2026 r. do 20 października było 1 329 takich kwadransów. W pierwszych 18 dniach października 2026 r. najniższa cena wyniosła −127,33 zł/MWh, a najwyższa 1 717,17 zł/MWh.
Współczynnik 1,23 działa bez limitu czasu
Od 1.02.2025 wartość depozytu za każdy miesiąc jest zwiększana o współczynnik 1,23. Ustawa nie ogranicza tego w czasie. Wprowadziła to nowelizacja ustawy o OZE (Dz.U. 2024 poz. 1847). Jeśli słyszysz, że 1,23 obowiązuje tylko przez pierwsze miesiące, to informacja nieprawdziwa.
Depozyt: na co działa i jak długo
- Płaci za energię, nie za dystrybucję. Depozyt rozlicza zakup energii u sprzedawcy. Opłaty dystrybucyjne zależne od poboru płacisz osobno.
- Jest ważny 12 miesięcy od przypisania. Sprzedawca najpierw wykorzystuje środki najstarsze.
- Nadwyżka wraca tylko częściowo. Niewykorzystaną kwotę po 12 miesiącach sprzedawca zwraca do końca 13. miesiąca. Zwrot wynosi najwyżej 30% wartości energii oddanej w danym miesiącu przy RCE albo 20% przy RCEm. Reszta przepada.
Przykład: jeśli energia oddana w czerwcu była warta 100 zł, a rok później z tej puli zostało Ci niewykorzystane 70 zł, zwrot wyniesie najwyżej 30 zł przy rozliczeniu według RCE. Pozostałe pieniądze przepadną.
Prosty przykład: oddać czy zużyć samemu
Założenia. W letnim miesiącu Twoja instalacja oddaje do sieci 300 kWh, głównie między 10 a 15. Dla prostoty liczymy po średniej RCE z tych godzin w 2026 r., czyli 271,09 zł/MWh. Rzeczywista cena zależy od tego, w których kwadransach oddajesz energię.
- Wartość energii: 300 kWh × 0,27109 zł = 81,33 zł.
- Depozyt po współczynniku: 81,33 zł × 1,23 = ok. 100 zł. To ok. 0,33 zł za każdą oddaną kWh.
- Te same 300 kWh możesz zużyć sam, np. wieczorem z magazynu. Wtedy nie kupujesz ich z sieci. Szacunkowy koszt zmiennej części rachunku w taryfie G11 na terenie PGE Dystrybucja to ok. 1,10 zł/kWh brutto. Za 300 kWh daje to ok. 330 zł.
- Różnica: ok. 330 zł zamiast ok. 100 zł, czyli ok. 230 zł w tym miesiącu.
Zastrzeżenia. Kwota 1,10 zł/kWh to nasz szacunek. Średnia cena energii w taryfach URE na 2026 r. to 495,16 zł/MWh netto, ale stawki dystrybucji PGE Dystrybucja (0,3469 zł/kWh netto) wzięliśmy ze źródeł wtórnych, bo nie dotarliśmy do taryfy operatora. Opłaty stałe (sieciowa, abonamentowa, mocowa) płacisz niezależnie od zużycia. Magazyn traci też część energii przy ładowaniu i rozładowaniu, czego przykład nie uwzględnia. To ilustracja mechanizmu, a nie prognoza Twoich oszczędności.
Kilowatogodzina zużyta na miejscu jest zwykle warta więcej niż kilowatogodzina oddana w południe. Swój wariant policzysz w kalkulatorze oszczędności, który korzysta z modelu godzinowego.
Co z tego wynika dla Twojej instalacji
Zwiększ autokonsumpcję
Autokonsumpcja to część produkcji, którą zużywasz sam w chwili wytworzenia. Urządzenia o dużym poborze, takie jak pralka, zmywarka czy podgrzewanie wody, włączaj, gdy panele pracują. Pomaga w tym harmonogram w urządzeniach albo automatyka domowa.
Przesuń energię na wieczór
Magazyn energii ładuje się w ciągu dnia i oddaje energię domowi wieczorem, gdy prąd z sieci jest droższy. Od 20.10.2026 możesz starać się o dotację na magazyn w programie PME 2. Warunki opisujemy w artykule Dotacja na magazyn energii 2026. Czy magazyn zwróci się w Twoim domu, sprawdzisz w tekście Czy magazyn energii się opłaca i na stronie magazyny energii.
Rozważ sterowanie i cenę dynamiczną
System zarządzania energią (EMS) może ładować magazyn, gdy energia jest tania, i rozładowywać go, gdy jest droga. Od 24.08.2024 sprzedawcy z co najmniej 200 000 odbiorców muszą oferować umowę z ceną dynamiczną. Potrzebny jest licznik zdalnego odczytu i Twoja zgoda. Czy cena dynamiczna się opłaca, zależy też od stawek dystrybucji, które płacisz niezależnie od ceny energii. Jak to wygląda w ciągu doby, pokazuje symulacja zarządzania energią.
Nie przewymiaruj instalacji pod sprzedaż
W net-billingu duża nadwyżka oddawana w południe daje mało pieniędzy, a niewykorzystany depozyt w większości przepada po roku. Moc instalacji warto dobrać do zużycia, a nie do maksymalnej powierzchni dachu. O doborze mocy piszemy na stronie fotowoltaika.
Firma też może być prosumentem
Firma może rozliczać się w net-billingu, jeśli wytwarzanie energii nie jest jej przeważającą działalnością. Więcej na stronie dla firm.
Jak możemy pomóc
ADV Instal pomoże Ci ocenić, ile energii zużywasz na miejscu, a ile oddajesz do sieci, i dobrać do tego fotowoltaikę lub magazyn. Konsultacja jest bezpłatna. Umów rozmowę albo zacznij od kalkulatora.
Pytania i odpowiedzi
Czy współczynnik 1,23 działa tylko przez pierwsze miesiące?
Nie. Wartość depozytu zwiększa się o współczynnik 1,23 od 1.02.2025 i ustawa nie ogranicza tego w czasie. Spotykana opinia, że to rozwiązanie przejściowe, jest błędna.
Co się dzieje, gdy cena RCE jest ujemna?
Dla prosumenta indywidualnego ujemna cena RCE liczy się jako 0 zł. Energia oddana w takim kwadransie nie powiększa depozytu, ale też nie obciąża Cię kosztem.
Czy depozyt pokryje cały rachunek za prąd?
Nie. Depozyt rozlicza tylko zakup energii u sprzedawcy. Opłaty dystrybucyjne zależne od poboru płacisz osobno.
Ile odzyskam z niewykorzystanego depozytu?
Po 12 miesiącach sprzedawca zwraca niewykorzystaną kwotę do końca 13. miesiąca. Zwrot wynosi najwyżej 30% wartości energii oddanej w danym miesiącu przy rozliczeniu według RCE albo 20% przy RCEm.
Poradnik ma charakter informacyjny i nie jest poradą prawną ani podatkową. Warunki programów i przepisy sprawdź w źródłach poniżej — mogą się zmienić po dacie stanu.
Przelicz dla siebie
Na bezpłatnej konsultacji sprawdzimy dach, zużycie i dotacje.
